Buhar Basıncı
Kolay
1. 25°C'ta saf suyun buhar basıncı 23.8 mmHg'dir. 1 mol suya 0.1 mol glikoz (C₆H₁₂O₆) çözüldüğünde çözeltinin buhar basıncı kaç mmHg olur?
Cevap:
Xsu = 1 / (1 + 0.1) = 0.909
P = Xsu × P⁰ = 0.909 × 23.8 ≈ 21.6 mmHg
Buhar Basıncı
Orta
2. 30°C'ta benzenin buhar basıncı 120 mmHg'dir. 200 g benzen (C₆H₆) içinde 25 g naftalin (C₁₀H₈) çözülürse çözeltinin buhar basıncı kaç mmHg olur? (C=12, H=1)
Cevap:
nbenzen = 200 / 78 ≈ 2.56 mol
nnaftalin = 25 / 128 ≈ 0.195 mol
Xbenzen = 2.56 / (2.56 + 0.195) ≈ 0.929
P = 0.929 × 120 ≈ 111.5 mmHg
Kaynama Noktası Yükselmesi
Orta
3. 500 g suda 34.2 g sükroz (C₁₂H₂₂O₁₁) çözülüyor. Çözeltinin kaynama noktası kaç °C olur? (Kb = 0.512 °C/m, kaynama noktası = 100°C)
Cevap:
n = 34.2 / 342 = 0.1 mol
m = 0.1 / 0.5 = 0.2 m
ΔTb = 0.512 × 0.2 = 0.1024 °C
Tb = 100 + 0.1024 = 100.1024 °C
Donma Noktası Düşmesi
Orta
4. 250 g suda 9 g etilen glikol (C₂H₆O₂) çözülürse çözeltinin donma noktası kaç °C olur? (Kf = 1.86 °C/m, donma noktası = 0°C)
Cevap:
n = 9 / 62 ≈ 0.145 mol
m = 0.145 / 0.25 = 0.58 m
ΔTf = 1.86 × 0.58 ≈ 1.079 °C
Tf = 0 - 1.079 = -1.079 °C
Osmotik Basınç
Orta
5. 0.1 M glikoz çözeltisinin 27°C'deki osmotik basıncını hesaplayınız. (R = 0.082 L·atm/mol·K)
Cevap:
π = MRT = 0.1 × 0.082 × 300 = 2.46 atm
Koligatif Özellikler
Kolay
6. Hangi çözelti daha yüksek kaynama noktasına sahiptir: 0.1 m NaCl mi yoksa 0.1 m sükroz mu? Neden?
Cevap:
NaCl daha yüksek kaynama noktasına sahiptir çünkü iyonlarına ayrılır (i ≈ 2), bu da etkin tanecik sayısını artırır. Sükroz molekülerdir (i=1).
Buhar Basıncı
Orta
7. 20°C'ta metanolün buhar basıncı 94 mmHg'dir. 5 mol metanol içinde 0.5 mol fenol çözülürse buhar basıncı kaç mmHg olur?
Cevap:
Xmetanol = 5 / 5.5 ≈ 0.909
P = 0.909 × 94 ≈ 85.4 mmHg
Donma Noktası Düşmesi
Orta
8. 1 kg suda 58.5 g NaCl çözülüyor. Donma noktası kaç °C olur? (Kf = 1.86 °C/m, i ≈ 1.9)
Cevap:
n = 58.5 / 58.5 = 1 mol
m = 1 / 1 = 1 m
ΔTf = i × Kf × m = 1.9 × 1.86 × 1 ≈ 3.53 °C
Tf = -3.53 °C
Osmotik Basınç
Zor
9. 250 mL 0.2 M NaCl çözeltisi ile 250 mL 0.3 M glikoz çözeltisi karıştırılıyor. Karışımın 25°C'deki osmotik basıncı nedir?
Cevap:
Toplam hacim = 500 mL
[NaCl] = (0.2 M × 0.25 L) / 0.5 L = 0.1 M → i=1.9 → etkin = 0.19 M
[Glikoz] = 0.15 M → etkin = 0.15 M
Toplam M = 0.34 M
π = 0.34 × 0.082 × 298 ≈ 8.32 atm
Kaynama Noktası Yükselmesi
Orta
10. 0.5 m CaCl₂ çözeltisinin kaynama noktası kaç °C olur? (Kb = 0.512 °C/m, i ≈ 2.5)
Cevap:
ΔTb = i × Kb × m = 2.5 × 0.512 × 0.5 = 0.64 °C
Tb = 100 + 0.64 = 100.64 °C
Buhar Basıncı
Orta
11. 40°C'ta etanolün buhar basıncı 135 mmHg'dir. 2 mol etanol içinde 0.2 mol anilin çözülürse buhar basıncı kaç mmHg olur?
Cevap:
Xetanol = 2 / 2.2 ≈ 0.909
P = 0.909 × 135 ≈ 122.7 mmHg
Donma Noktası Düşmesi
Orta
12. 500 g suda 117 g NaCl çözülüyor. Donma noktası kaç °C olur? (Kf = 1.86 °C/m, i = 1.9)
Cevap:
n = 117 / 58.5 = 2 mol
m = 2 / 0.5 = 4 m
ΔTf = 1.9 × 1.86 × 4 ≈ 14.14 °C
Tf = -14.14 °C
Osmotik Basınç
Orta
13. 0.2 M sükroz çözeltisinin 37°C'deki osmotik basıncı kaç atm'dir? (R = 0.082 L·atm/mol·K)
Cevap:
T = 37 + 273 = 310 K
π = MRT = 0.2 × 0.082 × 310 = 5.084 atm
Buhar Basıncı
Orta
14. 50 g benzen (C₆H₆) içinde 10 g antrasen (C₁₄H₁₀) çözülüyor. 25°C'ta benzenin buhar basıncı 95 mmHg ise çözeltinin buhar basıncı kaç mmHg olur? (C=12, H=1)
Cevap:
nbenzen = 50 / 78 ≈ 0.641 mol
nantrasen = 10 / 178 ≈ 0.056 mol
Xbenzen = 0.641 / (0.641 + 0.056) ≈ 0.919
P = 0.919 × 95 ≈ 87.3 mmHg
Kaynama Noktası Yükselmesi
Orta
15. 250 g suda 36 g glikoz (C₆H₁₂O₆) çözülüyor. Çözeltinin kaynama noktası kaç °C olur? (Kb = 0.512 °C/m)
Cevap:
n = 36 / 180 = 0.2 mol
m = 0.2 / 0.25 = 0.8 m
ΔTb = 0.512 × 0.8 = 0.4096 °C
Tb = 100 + 0.4096 = 100.41 °C
Donma Noktası Düşmesi
Orta
16. 0.5 m CaCl₂ çözeltisinin donma noktası kaç °C olur? (Kf = 1.86 °C/m, i ≈ 2.5)
Cevap:
ΔTf = i × Kf × m = 2.5 × 1.86 × 0.5 = 2.325 °C
Tf = -2.325 °C
Osmotik Basınç
Orta
17. 100 mL 0.3 M NaCl çözeltisinin 27°C'deki osmotik basıncı kaç atm'dir? (R = 0.082, i ≈ 1.9)
Cevap:
Etkin M = 0.3 × 1.9 = 0.57 M
T = 300 K
π = 0.57 × 0.082 × 300 ≈ 14.02 atm
Buhar Basıncı
Orta
18. 30°C'ta eterin buhar basıncı 200 mmHg'dir. 2 mol eter içinde 0.2 mol naftalin çözülürse buhar basıncı kaç mmHg olur?
Cevap:
Xeter = 2 / 2.2 ≈ 0.909
P = 0.909 × 200 ≈ 181.8 mmHg
Kaynama Noktası Yükselmesi
Orta
19. 1 kg suda 98 g H₂SO₄ çözülüyor. Kaynama noktası kaç °C olur? (Kb = 0.512 °C/m, i ≈ 2.4)
Cevap:
n = 98 / 98 = 1 mol
m = 1 / 1 = 1 m
ΔTb = 2.4 × 0.512 × 1 = 1.2288 °C
Tb = 100 + 1.2288 = 101.23 °C
Donma Noktası Düşmesi
Orta
20. 750 g suda 30 g üre (CH₄N₂O) çözülüyor. Donma noktası kaç °C olur? (Kf = 1.86 °C/m)
Cevap:
n = 30 / 60 = 0.5 mol
m = 0.5 / 0.75 ≈ 0.667 m
ΔTf = 1.86 × 0.667 ≈ 1.24 °C
Tf = -1.24 °C
Osmotik Basınç
Orta
21. 200 mL 0.1 M CaCl₂ çözeltisinin 25°C'deki osmotik basıncı kaç atm'dir? (R = 0.082, i ≈ 2.5)
Cevap:
Etkin M = 0.1 × 2.5 = 0.25 M
T = 298 K
π = 0.25 × 0.082 × 298 ≈ 6.11 atm
Buhar Basıncı
Orta
22. 40 g metanol (CH₃OH) içinde 8 g fenol (C₆H₅OH) çözülürse buhar basıncı % kaç oranında düşer? (Metanol mol kütlesi = 32 g/mol, fenol = 94 g/mol)
Cevap:
nmetanol = 40 / 32 = 1.25 mol
nfenol = 8 / 94 ≈ 0.085 mol
Xmetanol = 1.25 / 1.335 ≈ 0.936
Buhar basıncı düşüşü = 1 - 0.936 = 0.064 → %6.4 düşer
Koligatif Özellikler
Orta
23. 0.1 m NaCl, 0.1 m sükroz ve 0.1 m CaCl₂ çözeltilerinden hangisinin donma noktası en düşüktür? Neden?
Cevap:
CaCl₂ en düşük donma noktasına sahiptir çünkü iyonlarına ayrılır (i ≈ 2.5), etkin tanecik sayısı en fazladır. NaCl (i≈1.9) > sükroz (i=1).
Kaynama Noktası Yükselmesi
Orta
24. 500 g suda 100 g MgCl₂ çözülüyor. Kaynama noktası kaç °C olur? (Kb = 0.512 °C/m, i ≈ 2.7)
Cevap:
n = 100 / 95 ≈ 1.053 mol
m = 1.053 / 0.5 = 2.106 m
ΔTb = 2.7 × 0.512 × 2.106 ≈ 2.91 °C
Tb = 100 + 2.91 = 102.91 °C
Donma Noktası Düşmesi
Orta
25. 1 kg suda 58.5 g NaCl çözülüyor. Donma noktası kaç °C olur? (Kf = 1.86 °C/m, i = 1.9)
Cevap:
n = 1 mol, m = 1 m
ΔTf = 1.9 × 1.86 × 1 = 3.534 °C
Tf = -3.53 °C
Osmotik Basınç
Orta
26. 0.15 M glikoz çözeltisi ile aynı osmotik basınca sahip olacak NaCl çözeltisinin molaritesi kaç olmalıdır? (i ≈ 1.9)
Cevap:
0.15 = M × 1.9 → M = 0.15 / 1.9 ≈ 0.079 M
Buhar Basıncı
Orta
27. 25°C'ta suyun buhar basıncı 23.8 mmHg'dir. 1 mol suya 0.2 mol sükroz eklenirse buhar basıncı kaç mmHg olur?
Cevap:
Xsu = 1 / 1.2 ≈ 0.833
P = 0.833 × 23.8 ≈ 19.8 mmHg
Koligatif Özellikler
Zor
28. 100 g suda 18 g glikoz ve 5.85 g NaCl çözülüyor. Donma noktası kaç °C olur? (Kf = 1.86 °C/m, i = 1.9)
Cevap:
Glikoz: n = 0.1 mol, m = 1 m, ΔTf₁ = 1.86 °C
NaCl: n = 0.1 mol, m = 1 m, ΔTf₂ = 1.9 × 1.86 × 1 = 3.534 °C
Toplam ΔTf = 1.86 + 3.534 = 5.394 °C → Tf = -5.39 °C
Kaynama Noktası Yükselmesi
Zor
29. 0.2 m AlCl₃ çözeltisinin kaynama noktası kaç °C olur? (Kb = 0.512 °C/m, i ≈ 3.4)
Cevap:
ΔTb = 3.4 × 0.512 × 0.2 = 0.348 °C
Tb = 100.35 °C
Osmotik Basınç
Zor
30. 50 mL 0.4 M NaCl ile 150 mL 0.1 M CaCl₂ çözeltileri karıştırılıyor. Karışımın 27°C'deki osmotik basıncı kaç atm'dir? (i NaCl ≈ 1.9, i CaCl₂ ≈ 2.5)
Cevap:
Toplam hacim: 200 mL
NaCl: (0.4 M × 0.05 L) / 0.2 L = 0.1 M → etkin: 0.19 M
CaCl₂: (0.1 M × 0.15 L) / 0.2 L = 0.075 M → etkin: 0.1875 M
Toplam M = 0.3775 M
π = 0.3775 × 0.082 × 300 ≈ 9.29 atm
Donma Noktası Düşmesi
Orta
31. 200 g suda 34.2 g sükroz çözülüyor. Donma noktası kaç °C olur? (Kf = 1.86 °C/m)
Cevap:
n = 34.2 / 342 = 0.1 mol
m = 0.1 / 0.2 = 0.5 m
ΔTf = 1.86 × 0.5 = 0.93 °C → Tf = -0.93 °C
Buhar Basıncı
Orta
32. 60 g etanol (C₂H₅OH) içinde 12 g kamfor (C₁₀H₁₆O) çözülüyor. 20°C'ta etanolün buhar basıncı 45 mmHg ise çözeltinin buhar basıncı kaç mmHg olur?
Cevap:
netanol = 60 / 46 ≈ 1.304 mol
nkamfor = 12 / 152 ≈ 0.079 mol
Xetanol = 1.304 / 1.383 ≈ 0.943
P = 0.943 × 45 ≈ 42.4 mmHg
Koligatif Özellikler
Orta
33. 0.1 m glikoz, 0.1 m NaCl ve 0.1 m MgCl₂ çözeltilerinden hangisinin osmotik basıncı en yüksektir?
Cevap:
MgCl₂ en yüksek osmotik basınca sahiptir çünkü i ≈ 2.7, etkin konsantrasyon en fazladır.
Kaynama Noktası Yükselmesi
Orta
34. 750 g suda 90 g fruktoz (C₆H₁₂O₆) çözülüyor. Kaynama noktası kaç °C olur? (Kb = 0.512 °C/m)
Cevap:
n = 90 / 180 = 0.5 mol
m = 0.5 / 0.75 = 0.667 m
ΔTb = 0.512 × 0.667 ≈ 0.341 °C → Tb = 100.34 °C
Donma Noktası Düşmesi
Orta
35. 1 kg suda 180 g glikoz çözülüyor. Donma noktası kaç °C olur?
Cevap:
n = 1 mol, m = 1 m
ΔTf = 1.86 × 1 = 1.86 °C → Tf = -1.86 °C
Osmotik Basınç
Orta
36. 0.05 M NaCl çözeltisinin 37°C'deki osmotik basıncı kaç atm'dir? (i ≈ 1.9)
Cevap:
Etkin M = 0.095 M, T = 310 K
π = 0.095 × 0.082 × 310 ≈ 2.41 atm
Buhar Basıncı
Orta
37. 100 g suya 20 g sükroz eklenirse buhar basıncı % kaç oranında düşer?
Cevap:
nsu = 100/18 ≈ 5.56 mol
nsükroz = 20/342 ≈ 0.058 mol
Xsu = 5.56 / 5.618 ≈ 0.9896
Düşüş = 1 - 0.9896 = 0.0104 → %1.04
Koligatif Özellikler
Zor
38. 0.1 m Na₂SO₄ çözeltisinin donma noktası düşmesi, 0.15 m sükroz çözeltisinin kaç katıdır? (i Na₂SO₄ ≈ 2.4)
Cevap:
ΔTf₁ = 2.4 × 1.86 × 0.1 = 0.4464 °C
ΔTf₂ = 1.86 × 0.15 = 0.279 °C
Kat = 0.4464 / 0.279 ≈ 1.6 kat
Kaynama Noktası Yükselmesi
Zor
39. 500 g suda 40 g NaOH çözülüyor. Kaynama noktası kaç °C olur? (Kb = 0.512 °C/m, i ≈ 1.8)
Cevap:
n = 40 / 40 = 1 mol
m = 1 / 0.5 = 2 m
ΔTb = 1.8 × 0.512 × 2 = 1.8432 °C → Tb = 101.84 °C
Osmotik Basınç
Zor
40. 250 mL 0.2 M AlCl₃ çözeltisinin 25°C'deki osmotik basıncı kaç atm'dir? (i ≈ 3.4)
Cevap:
Etkin M = 0.2 × 3.4 = 0.68 M
π = 0.68 × 0.082 × 298 ≈ 16.62 atm
Donma Noktası Düşmesi
Orta
41. 250 g suda 11.7 g NaCl çözülüyor. Donma noktası kaç °C olur? (i = 1.9)
Cevap:
n = 0.2 mol, m = 0.8 m
ΔTf = 1.9 × 1.86 × 0.8 ≈ 2.82 °C → Tf = -2.82 °C
Buhar Basıncı
Orta
42. 30 g suya 3 g sükroz eklenirse buhar basıncı % kaç oranında düşer?
Cevap:
nsu = 30/18 = 1.67 mol
nsükroz = 3/342 ≈ 0.0088 mol
Xsu ≈ 0.9948 → düşüş = %0.52
Koligatif Özellikler
Orta
43. 0.1 M glikoz ve 0.05 M NaCl çözeltileri izotonik midir? (i NaCl ≈ 1.9)
Cevap:
Glikoz: 0.1 M
NaCl: 0.05 × 1.9 = 0.095 M ≈ 0.1 M → hemen hemen izotoniktir.
Kaynama Noktası Yükselmesi
Orta
44. 1 kg suda 18 g glikoz çözülüyor. Kaynama noktası kaç °C olur?
Cevap:
m = 0.1 m, ΔTb = 0.512 × 0.1 = 0.0512 °C → Tb = 100.05 °C
Donma Noktası Düşmesi
Orta
45. 500 g suda 5.85 g NaCl çözülüyor. Donma noktası kaç °C olur? (i = 1.9)
Cevap:
n = 0.1 mol, m = 0.2 m
ΔTf = 1.9 × 1.86 × 0.2 ≈ 0.707 °C → Tf = -0.71 °C
Osmotik Basınç
Orta
46. 0.3 M sükroz çözeltisinin 37°C'deki osmotik basıncı kaç atm'dir?
Cevap:
π = 0.3 × 0.082 × 310 = 7.626 atm
Buhar Basıncı
Orta
47. 40 g suya 4 g üre (60 g/mol) eklenirse buhar basıncı % kaç düşer?
Cevap:
nsu = 40/18 ≈ 2.22 mol
nüre = 4/60 ≈ 0.067 mol
Xsu = 2.22 / 2.287 ≈ 0.971 → düşüş = %2.9
Koligatif Özellikler
Zor
48. 0.1 m KCl ve 0.1 m CaCl₂ çözeltilerinin donma noktaları farkı kaç °C'dir? (i KCl ≈ 1.8, i CaCl₂ ≈ 2.5, Kf = 1.86)
Cevap:
ΔTf₁ = 1.8 × 1.86 × 0.1 = 0.3348 °C
ΔTf₂ = 2.5 × 1.86 × 0.1 = 0.465 °C
Fark = 0.465 - 0.3348 = 0.1302 °C
Karma Koligatif
Zor
49. 100 g suda 9 g glikoz ve 5.85 g NaCl çözülüyor. Bu çözeltinin donma noktası kaç °C olur? (Kf = 1.86 °C/m, i NaCl ≈ 1.9)
Cevap:
Glikoz: n = 0.05 mol, m = 0.5 m, ΔTf₁ = 0.93 °C
NaCl: n = 0.1 mol, m = 1 m, ΔTf₂ = 1.9 × 1.86 × 1 = 3.534 °C
Toplam ΔTf = 0.93 + 3.534 = 4.464 °C → Tf = -4.46 °C
Karma Koligatif
Zor
50. 100 g suda 18 g glikoz ve 11.7 g NaCl çözülüyor. Bu çözeltinin donma noktası kaç °C olur? (Kf = 1.86 °C/m, NaCl için i ≈ 1.9)
Cevap:
Glikoz: n = 18/180 = 0.1 mol → m = 1 m → ΔTf₁ = 1.86 × 1 = 1.86 °C
NaCl: n = 11.7/58.5 = 0.2 mol → m = 2 m → ΔTf₂ = 1.9 × 1.86 × 2 ≈ 7.07 °C
Toplam ΔTf = 1.86 + 7.07 = 8.93 °C
Tf = -8.93 °C