IUPAC Adlandırma
Kolay
1. Aşağıdaki alkanları IUPAC sistemine göre adlandırınız:
a) CH₃-CH₂-CH₂-CH₃
b) CH₃-CH(CH₃)-CH₃
Cevap:
a) Bütan
b) 2-metilpropan (izobütan)
Alken Adlandırma
Kolay
2. Aşağıdaki alkenleri adlandırınız:
a) CH₂=CH₂
b) CH₃-CH=CH₂
c) CH₃-CH=CH-CH₃
Cevap:
a) Eten
b) Propen
c) 2-büten
Alkin Adlandırma
Orta
3. Aşağıdaki alkinleri adlandırınız:
a) CH≡CH
b) CH₃-C≡CH
c) CH₃-C≡C-CH₃
Cevap:
a) Etin
b) Propin
c) 2-butin
Fonksiyonel Gruplar
Orta
4. Aşağıdaki bileşiklerdeki fonksiyonel grupları belirtiniz:
a) CH₃-CH₂-OH
b) CH₃-COOH
c) CH₃-CO-CH₃
Cevap:
a) Hidroksil grubu (-OH) - Alkol
b) Karboksil grubu (-COOH) - Karboksilik asit
c) Karbonil grubu (>C=O) - Keton
Alkol Adlandırma
Orta
5. Aşağıdaki alkolleri IUPAC sistemine göre adlandırınız:
a) CH₃-CH₂-CH₂-OH
b) CH₃-CH(OH)-CH₃
c) (CH₃)₃C-OH
Cevap:
a) 1-propanol
b) 2-propanol (izopropil alkol)
c) 2-metil-2-propanol (tert-bütil alkol)
Aldehit/Keton
Orta
6. Aşağıdaki bileşikleri adlandırınız:
a) CH₃-CH₂-CHO
b) CH₃-CO-CH₂-CH₃
c) C₆H₅-CHO
Cevap:
a) Propanal
b) 2-bütanon
c) Benzaldehit
Karboksilik Asit
Orta
7. Aşağıdaki karboksilik asitleri adlandırınız:
a) HCOOH
b) CH₃-COOH
c) CH₃-CH₂-CH₂-COOH
Cevap:
a) Metanoik asit (formik asit)
b) Etanoik asit (asetik asit)
c) Bütanik asit (bütirik asit)
Ester Adlandırma
Orta
8. Aşağıdaki esterleri adlandırınız:
a) CH₃-COO-CH₃
b) CH₃-CH₂-COO-CH₂-CH₃
Cevap:
a) Metil etanoat
b) Etil propanoat
Amin Adlandırma
Orta
9. Aşağıdaki aminleri adlandırınız:
a) CH₃-NH₂
b) (CH₃)₂NH
c) (CH₃-CH₂)₃N
Cevap:
a) Metanamin
b) Dimetilamin
c) Trietilamin
Sikloalkan
Orta
10. Aşağıdaki sikloalkanları adlandırınız:
a) Siklohekzan
b) Metilsiklopentan
c) 1,3-dimetilsiklohekzan
Cevap:
a) Siklohekzan
b) Metilsiklopentan
c) 1,3-dimetilsiklohekzan
Aromatik Bileşikler
Orta
11. Aşağıdaki aromatik bileşikleri adlandırınız:
a) C₆H₅-CH₃
b) C₆H₅-OH
c) C₆H₅-NH₂
Cevap:
a) Metilbenzen (toluene)
b) Fenol
c) Anilin
Dien Adlandırma
Orta
12. Aşağıdaki dienleri adlandırınız:
a) CH₂=CH-CH=CH₂
b) CH₂=C(CH₃)-CH=CH₂
Cevap:
a) 1,3-butadien
b) 2-metil-1,3-butadien (izopren)
Eter Adlandırma
Orta
13. Aşağıdaki eterleri adlandırınız:
a) CH₃-O-CH₃
b) CH₃-CH₂-O-CH₂-CH₃
c) CH₃-O-CH₂-CH₃
Cevap:
a) Dimetil eter
b) Dietil eter
c) Etil metil eter
Halojenür Adlandırma
Orta
14. Aşağıdaki alkil halojenürleri adlandırınız:
a) CH₃-CH₂-CH₂-Br
b) (CH₃)₂CH-Cl
c) CH₂=CH-CH₂-I
Cevap:
a) 1-bromopropan
b) 2-kloropropan
c) 3-iyodo-1-propen (alil iyodür)
Karmaşık Moleküller
Zor
15. Aşağıdaki bileşiği adlandırınız:
CH₃-CH₂-CH(CH₃)-CH₂-CH(OH)-CH₂-CHO
Cevap:
4-metil-5-hidroksiheptanal
Çok Fonksiyonlu
Zor
16. Aşağıdaki bileşiği adlandırınız:
HOOC-CH₂-CH(COOH)-CH₂-COOH
Cevap:
2-karboksiglutarik asit
Priorite Sırası
Zor
17. Fonksiyonel grupların öncelik sırasını yüksekten düşüğe doğru sıralayınız.
Cevap:
1. Karboksilik asitler
2. Esterler
3. Amitler
4. Nitriller
5. Aldehitler
6. Ketonlar
7. Alkoller
8. Aminler
9. Eterler
10. Alkenler/Alkinler
Optik İzomeri
Zor
18. Aşağıdaki bileşiklerin optik izomerlerini açıklayınız:
a) CH₃-CH(OH)-COOH
b) CH₃-CH(NH₂)-CH₂-COOH
Cevap:
a) Laktik asit (2-hidroksipropanoik asit) bir kiral merkeze sahiptir ve iki optik izomeri (D ve L) vardır.
b) Alanin (2-aminopropanoik asit) bir kiral merkeze sahiptir ve iki optik izomeri (D ve L) vardır.
Biyomoleküller
Zor
19. Aşağıdaki biyomolekülleri adlandırınız:
a) Glukoz
b) Palmitik asit
c) Alanin
Cevap:
a) (2R,3S,4R,5R)-2,3,4,5,6-pentahidroksiheksanal
b) Hekzadekanoik asit
c) 2-aminopropanoik asit
Polimerler
Zor
20. Aşağıdaki polimerlerin monomerlerini ve IUPAC adlarını yazınız:
a) Polietilen
b) Polistiren
c) PVC
Cevap:
a) Monomer: Eten (etilen), Poli(etilen)
b) Monomer: Fenileten (stiren), Poli(1-fenileten)
c) Monomer: Kloroeten (vinil klorür), Poli(1-kloroeten)
IUPAC Adlandırma
Orta
21. Aşağıdaki bileşikleri adlandırınız:
a) CH₃-CH₂-CH₂-CH₂-CHO
b) CH₃-CO-CH₂-CH₂-CH₃
Cevap:
a) Pentanal
b) 2-pentanon
Organik Adlandırma
Kolay
22. Aşağıdaki yapıya göre bileşiğin IUPAC adı nedir?
CH₃CH₂CH₂CH₃
Cevap: Bütan
- 4 karbonlu düz zincir → "bütan"
- Doymuş hidrokarbon → alkan
Organik Adlandırma
Orta
23. CH₃CH(CH₃)CH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 2-Metilpentan
- En uzun zincir 4 karbon → bütan
- 2. karbona metil grubu bağlı → "2-metilbütan"
Organik Adlandırma
Kolay
24. CH₂=CHCH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 1-Büten
- 4 karbonlu zincir
- Çift bağ 1. karbonla 2. karbon arasında → "1-büten"
Organik Adlandırma
Orta
25. CH₃C≡CCH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 2-Pentin
- 5 karbonlu zincir
- Üçlü bağ 2. karbonla 3. karbon arasında → "2-pentin"
Organik Adlandırma
Zor
26. CH₃CH₂CH(CH₂CH₂CH₃)CH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 3-Etilheptan
- En uzun zincir 7 karbon → heptan
- 3. karbona etil grubu bağlı → "3-etilheptan"
Organik Adlandırma
Kolay
27. CH₃CH₂OH bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: Etanol
- 2 karbon → "etan"
- OH grubu → alkol → "etanol"
Organik Adlandırma
Orta
28. CH₃COCH₂CH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 2-Pentanon
- Keton grubu → "-on"
- 5 karbonlu zincir → penton
- Karbonil 2. karbon → "2-pentanon"
Organik Adlandırma
Zor
29. CH₃CH(OH)CH₂CH(CH₃)₂ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 2-Hidroksi-4-metilhekzan
- OH grubu → -hidroksi
- 6 karbonlu zincir → hekzan
- Metil 4. karbona → "4-metil"
- OH 2. karbona → "2-hidroksi"
Organik Adlandırma
Kolay
30. CH₃COOH bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: Etanoik asit
- 2 karbon → etan
- Karboksilik asit grubu → "etanoik asit"
Organik Adlandırma
Orta
31. CH₃CH₂CH₂COOCH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: Etil bütanoat
- Ester grubu → "-oat"
- Asit kısmı: 4 karbon → bütanoik
- Alkol kısmı: etil → "etil bütanoat"
Organik Adlandırma
Kolay
32. CH₃CH₂NH₂ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: Etilamin
- Amin grubu → amil
- 2 karbon → etil
- "etilamin"
Organik Adlandırma
Orta
33. CH₂=CHCH₂CH(CH₃)₂ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 4-Metil-1-penten
- 5 karbon → penten
- Çift bağ 1. karbona
- 4. karbona metil → "4-metil-1-penten"
Organik Adlandırma
Zor
34. CH₃CH₂CH(CH₂CH₂CH₃)CH₂CH₂CH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 3-Etilheptan
- En uzun zincir 7 karbon → heptan
- 3. karbona etil grubu → "3-etilheptan"
Organik Adlandırma
Kolay
35. CH₃CH₂CH₂Cl bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 1-Kloropropan
- 3 karbon → propan
- Cl atomu 1. karbona → "1-kloropropan"
Organik Adlandırma
Orta
36. CH₃CH₂CH(OH)CH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 3-Pentanol
- 5 karbon → pentanol
- OH grubu 3. karbona → "3-pentanol"
Organik Adlandırma
Zor
37. CH₃CH₂CH₂C(CH₃)₂CH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 3,3-Dimetilheptan
- 7 karbon → heptan
- 3. karbona 2 metil grubu → "3,3-dimetilheptan"
Organik Adlandırma
Kolay
38. CH₃CH₂CHO bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: Propanal
- Aldehit grubu → "propanal"
- 3 karbon → propan
Organik Adlandırma
Orta
39. CH₃CH₂CH₂COCH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 3-Heksanon
- Keton grubu → heksanon
- Karbonil 3. karbona → "3-heksanon"
Organik Adlandırma
Zor
40. CH₂=CHCH₂CH(OCH₂CH₃)CH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 4-Etoksi-1-heksen
- Alken grubu → 1-heksen
- Etoksi grubu → 4. karbona
- "4-etoksi-1-heksen"
Organik Adlandırma
Kolay
41. CH₃CH₂CH₂NHCH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: Etilpropilamin
- İkincil amin → iki alkil grubu
- Etil ve propil → "etilpropilamin"
Organik Adlandırma
Orta
42. CH₃CH₂CH₂CH₂Br bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 1-Bromobütan
- 4 karbon → bütan
- Br atomu 1. karbona → "1-bromobütan"
Organik Adlandırma
Zor
43. CH₃CH(CH₂CH₂CH₃)CH₂CH(CH₃)₂ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 2-Etil-4-metilhekzan
- 6 karbon → hekzan
- 2. karbona etil, 4. karbona metil → "2-etil-4-metilhekzan"
Organik Adlandırma
Kolay
44. CH₃CH₂OCH₂CH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: Etilpropil eter
- Eter grubu → iki alkil grubu
- Etil ve propil → "etilpropil eter"
Organik Adlandırma
Orta
45. CH₃CH₂CH₂CH₂CH₂COOH bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: Heksanoik asit
- 6 karbon → heksanoik asit
- Karboksilik asit grubu → "-oik asit"
Organik Adlandırma
Zor
46. CH₃CH₂CH(CH₂CH₂CH₂CH₃)CH₂CH₂CH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 3-Etiloktan
- 8 karbon → oktan
- 3. karbona etil grubu → "3-etiloktan"
Organik Adlandırma
Kolay
47. CH₃CH₂CH₂CH₂CH₂CH₂OH bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 1-Heksanol
- 6 karbon → heksanol
- OH grubu 1. karbona → "1-heksanol"
Organik Adlandırma
Orta
48. CH₃CH₂CH₂CH₂CH₂CH₂CH₂CH₂CH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: Dekan
- 10 karbon → dekan
- Doymuş hidrokarbon → alkan
Organik Adlandırma
Zor
49. CH₃CH₂CH(CH₂CH₂CH₂CH₂CH₃)CH₂CH₂CH₂CH₃ bileşiğinin IUPAC adı nedir?
Cevap: 3-Propilheptan
- 7 karbon → heptan
- 3. karbona propil grubu → "3-propilheptan"
Karmaşık Problem
Zor
50. Aşağıdaki kompleks organik bileşiği adlandırınız:
CH₃-CH(OH)-CH₂-CH(CH₃)-CH₂-CH=CH-CH₂-CO-CH₂-COOH
Cevap:
5-metil-7-okso-4-hidroksi-2-oktenoik asit